Aardappelselectierobot

Zieke aardappelplanten tijdig herkennen en verwijderen is cruciaal voor de kwaliteit van pootgoed — maar het werk is specialistisch, zwaar en steeds moeilijker te bezetten. In Hollands Kroon ontwikkelen aardappeltelers samen met H2L een autonome robot die zieke planten met AI detecteert, markeert en uitgraaft.

De pootgoedteelt staat of valt bij de kwaliteit van het uitgangsmateriaal. Zieke planten — getroffen door bijvoorbeeld Potato Virus Y, Erwinia of Phytophthora — moeten zo snel mogelijk worden herkend en verwijderd voordat ze zich verspreiden. Dat gebeurt nu handmatig: getrainde selecteurs rijden op een selectiekar over de velden en verwijderen zieke planten visueel. Het werk is vermoeiend, vatbaar voor fouten en dreigt door vergrijzing en personeelstekort steeds lastiger uitvoerbaar te worden. Naar schatting missen selecteurs tot 70% van de zieke planten. Acht pootaardappeltelers uit Hollands Kroon en Flevoland slaan de handen ineen met H2L en AB Vakwerk om dit probleem structureel op te lossen. De robot rijdt autonoom over de velden, verzamelt beelddata en traint seizoen na seizoen een steeds nauwkeuriger AI-model. Eerst ligt de focus op betrouwbare herkenning en markering van Y-virus in gangbare rassen. Daarna volgt de uitgraafmodule, waarmee de robot zieke planten én de bijbehorende knollen volledig autonoom verwijdert — zonder verdere verspreiding en zonder extra arbeid. Vroege detectie, waarbij zieke planten al in een vroeg groeistadium worden herkend via specifieke lichtspectra, is eveneens onderdeel van het project. Vier van de acht prototypes worden ingezet in Hollands Kroon. De samenwerking met Flevoland zorgt voor voldoende variatie in data binnen het korte selectieseizoen. Na afloop wordt de robot commercieel verkrijgbaar via het Kverneland dealernetwerk, zodat onderhoud en ondersteuning dichtbij de teler zijn.